Ni wakati wa mtoto wa kike kucheza soka

TANZANIA ni miongoni mwa nchi zinazojitahidi kwenye soka ya wanawake kulinganisha na nchi nyingine za ukanda wa Afrika Mashariki. Nchi kadhaa Afrika hasa ukanda wa Afrika Mashariki na Kati zimekuwa zikiizungumzia Tanzania kama miongoni mwa nchi zinazofanya vizuri kwenye soka ya wanawake.

Ikiwakilishwa na timu yake ya taifa, Twiga Stars Tanzania imekuwa ikifanya vizuri kwenye michuano ya kimataifa, ingawa si kwa kiasi kikubwa sana lakini angalau hujitutumua na kufuzu mpaka fainali. Twiga Stars ilishacheza fainali za kombe la mataifa Afrika kwa wanawake zilizofanyika Afrika Kusini mwaka 2010 ambapo iliishia hatua ya makundi. Mwaka uliofuata 2011 Twiga Stars pia ilifuzu fainali za All African Games zilizofanyika Maputo, Msumbiji ambapo napo iliishia kwenye hatua ya makundi.

Mwaka huu, katika michezo ya Afrika iliyofanyika Congo Brazzaville, Tanzania kupitia Twiga Stars ilikuwa ni miongoni mwa timu nane zilizoshiriki kwenye fainali hizo ambapo pia iliishia hatua ya makundi. Si haba kwenye soka ya wanawake uthubutu unaonekana, wadau wa soka wanaamini ipo siku Twiga Stars itapata mafanikio na kuitoa nchi kimasomaso.

Mwaka huu pia Tanzania imeanza kushirikisha timu ya vijana chini ya umri wa miaka 20 ‘Tanzanite’ kwenye michuano ya kimataifa, haijafika mbali bado lakini mwanga umeonekana na hakika viongozi wa soka wanafahamu pa kuanzia. Pamoja na yote hayo, tatizo kubwa ni kutafuta vipaji vipya, yaani baada ya Twiga Stars, Tanzanite ya sasa kina nani watachukua nafasi, maana binadamu hukua na huzeeka na wakati ukifika hushindwa kufanya shughuli za alizokuwa akizifanya akiwa na umri mdogo.

Kwenye soka ya wanaume, swali hilo huwa rahisi kwa vile wachezaji wa jinsi hiyo wapo na hata mtoto anapoanza kujifunza kucheza soka huonekana kitu cha kawaida kwenye jamii tofauti na mtoto wa kike. Kwa kulitambua hilo, Shirikisho la soka la kimataifa, Fifa limeanzisha kampeni maalumu ya kuibua vipaji vya soka kwa wanawake inayojulikana ‘Live your goal’.

Lengo la kampeni hii ni kutaka kila mmoja ashiriki kwenye mpira wa wanawake kwa namna moja ama nyingine, iwe ni kucheza uwanjani, kushangilia, ama kuongoza mpira. “Fifa wanataka wanawake wajihusishe na mpira wa miguu, ukicheza umeshiriki, ukishangilia umeshiriki, ukiongoza umeshiriki ndio maana imeanzishwa kampeni hii makhsusi,” anasema Mkufunzi wa Fifa nchini Henry Tandau mbele ya waandishi wa habari.

Tandau anasema katika kuhamasisha hilo wameamua kuchukua wachezaji soka wanawake wa zamani pamoja na wa sasa ili kuhamasisha watoto na wasichana wengine kujitokeza kwa wingi kujihusisha na mpira wa miguu. “Tuna mabalozi wa kampeni hii ambao ni Edna Lema kwa sasa ni kocha msaidizi wa timu ya taifa lakini pia aliwahi kucheza mpira,” anasema.

Mbali na Lema, mabalozi wengine wa kampeni ya Live your goal ni nahodha wa Twiga Stars Sophia Mwasikili, Ester Chabruma na kipa namba moja wa timu hiyo, Fatuma Omary. Kwa mara ya kwanza kampeni hiyo nchini ilifanyika Geita katikati ya mwaka huu ikihusisha wanafunzi kutoka shule mbalimbali. Tandau anasema katika kampeni hizo tamasha lilikuwa na wasichana 250, jambo ambalo anaamini limeinua mwamko wa soka ya wanawake Geita na sasa kila mtu anaifahamu.

Leo kampeni hizo zinahamia Dar es Salaam ambapo kutakuwa na tamasha kubwa kwenye uwanja wa kumbukumbu ya Karume kuanzia saa mbili asubuhi. Tandau anasema lengo la tamasha la leo ni kupata wahudhuriaji takriban 500 watakaocheza mpira wa miguu. “Tunataka watu wacheze tamasha litakuwa Jumamosi (leo) kutakuwa na mambo mbalimbali lakini kikubwa watu wacheze, viongozi wa mpira wa wanawake, waandishi wa habari na watu wa fani mbalimbali tunawakaribisha wacheze,” anasema.

Kipa wa Twiga, Fatuma anawaomba wazazi kuruhusu watoto wao leo kukusanyika kwa wingi kwenye uwanja wa Karume kushuhudia tamasha hilo. “Tunaomba wazazi waruhusu watoto wao waje kwenye tamasha wacheze wafurahi na kila mmoja atomize malengo yake,” Anasema Fatuma. Kwa upande wa kocha msaidizi wa Twiga Stars, Lema anasema anaamini tamasha hilo litaibua hamasa miongoni mwa watanzania.

“Unajua imejengeka kwamba mpira wa miguu ni kwa wanaume tu mtoto wa kike ukionekana unacheza mpira watu wanakushangaa lakini sivyo, mtoto wa kike na enayo haki ya kucheza mchezo huu hivyo huu ni wakati wa wanawake wote kujitokeza kwa wingi kwenye tamasha Karume,” anasema. Akitoa mfano, Lema anasema ametimiza ndoto zake na anaamini ataendelea kuzitimiza kwa kufika mbali zaidi.

“Nilipoanza kucheza wengi walinishangaa, lakini nilicheza kwa kiwango kikubwa tu huku nikimudu kufanya majukumu yangu kama mwanamke mwingine,” anasema. Lema anawaasa wanawake wenzake kuachana na imani potofu kwamba wakijihusisha na mpira wa miguu watashindwa kufanya shughuli nyingine.

“Mimi nimeolewa na nina mtoto mmoja, na sasa baada ya kustaafu kucheza mpira nimekuwa kocha hiyo ni kutaka kuwaonyesha tu wanawake wenzangu kwangu mpira haunizuii kufanya mambo mengine, tazama nimecheza na nimekuwa kocha lakini pia ni mke na ni mama,” anasema. Huo unaweza kuwa mwanzo wa kuvuna vipaji vya soka kwa wanawake, ni vema wadau wakajitokeza kwa wingi leo kushuhudia kinachofanyika uwanja wa Karume leo.